HƯỚNG DẪN CÁCH MUA TÀI LIỆU VÀ TẢI TÀI LIỆU TỰ ĐỘNG 
HƯỚNG DẪN ĐĂNG KÝ THÀNH VIÊN THƯỜNG 
Sáng kiến kinh nghiệm văn thcs ĐẠT GIẢI TỈNH: Một số biện pháp tạo hứng thú học môn Ngữ văn cho học sinh thông qua hoạt động khởi động được soạn dưới dạng file word gồm 9 trang. Các bạn xem và tải về ở dưới.
BÁO CÁO SÁNG KIẾN
Đề nghị Hội đồng sáng kiến kinh nghiệm huyện xét, công nhận
I. SƠ LƯỢC LÝ LỊCH
- Trình độ chuyên môn nghiệp vụ: Đại học sư phạm Ngữ văn
- Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên, Trường THCS Thanh Lân
- Quyền hạn, nhiệm vụ được giao: Trong năm học 2022 – 2023, tôi được nhà trường phân công: Tổ phó tổ khoa học xã hội, giảng dạy bộ môn Ngữ văn 6,7,8; Chủ nhiệm lớp 8.
II. NỘI DUNG
1. Tên sáng kiến: “Một số biện pháp tạo hứng thú học môn Ngữ văn cho học sinh thông qua hoạt động khởi động”
2. Thực trạng
2.1. Thực trạng nhiệm vụ, công tác trước khi áp dụng sáng kiến
- Thực trạng phổ biến của việc dạy học Ngữ văn trong nhà trường trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Không kích thích nhu cầu khám phá, hiểu biết của học sinh, không tạo được hứng thú cho học sinh, học sinh quen thụ động, quen nghe, quen chép, ghi nhớ và tái hiện một cách máy móc, dập khuôn những gì giáo viên đã giảng. Bên cạnh đó học sinh còn tỏ ra chán học văn, thiếu cảm hứng, thiếu lửa, thiếu niềm đam mê đối với môn học.
- Khó khăn trong dạy Ngữ văn 6,7: Kiến thức rộng dẫn đến học sinh khó tiếp thu; Học sinh mới chuyển cấp nên chưa thích ứng với phương pháp học tập của cấp THCS; Thiết bị dạy học môn Ngữ văn lớp 6,7 chưa được cấp phát.
2.2. Những yếu tố khách quan, chủ quan của những sáng kiến được đề xuất trong khi thực hiện nhiệm vụ, công tác.
- Yếu tố khách quan: Do thời gian trên lớp ít, dung lượng tác phẩm lại dài. Vì vậy đôi lúc cũng có phần hạn chế về thời gian trong quá trình giảng dạy phần khởi động
- Yếu tố chủ quan: Tạo một không khí học tập sôi nổi cho lớp, giúp học sinh có một tâm lí thoải mái, hào hứng với bài học.
3. Lí do chọn sáng kiến, giải pháp
Thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI Nghị quyết số 29- NQ/TW về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế, toàn ngành giáo dục đang ra sức nỗ lực thực hiện nhằm nâng cao chất lượng của nền giáo dục nước nhà. Trong đó mỗi một giáo viên đóng một vai trò then chốt cho sự phát triển đó, là một giáo viên THCS tôi vẫn rất trăn trở để tìm giải pháp đổi mới nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển của giáo dục đất nước. Môn ngữ văn là một trong những môn học ở trường phổ thông góp phần quan trọng vào việc thực hiện nghị quyết trên.
- Thực tế ngành giáo dục đã tiến hành đổi mới qua nhiều năm nhưng trong quá trình thực hiện nhiều giáo viên còn lúng túng, ngại đổi mới, chưa tích cực áp dụng phương pháp dạy học tích cực, vẫn giữ thói quen dạy học theo kiểu truyền thụ kiến thức một chiều: giáo viên giảng bình, học sinh lắng nghe, ghi chép và học thuộc. Từ đó vô tình làm cho học sinh thiếu chủ động, ỷ lại, học theo lối học vẹt, không phát huy được vai trò tích cực, chủ động của bản thân.
- Bên cạnh đó còn có một số bộ phận học sinh học lực yếu, nhiều em còn ngại học văn, học qua loa đối phó, thiếu chú trọng, nắm kiến thức không vững, có khi là mơ hồ vì còn xem nhẹ môn học, nhiều em thiếu tự giác trong học tập nên kết quả còn thấp so với yêu cầu.
- Xuất phát từ thực trạng trên, tôi nhận thấy việc nghiên cứu và đưa ra giải pháp để xây dựng hoạt động khởi động hấp dẫn, hiệu quả đối với giờ dạy ngữ văn là rất quan trọng để học sinh thực sự yêu thích, hứng thú, tích cực, chủ động học môn ngữ văn. Đó là lí do để tô chọn giải pháp “Một số biện pháp tạo hứng thú học môn Ngữ văn cho học sinh thông qua hoạt động khởi động” với mong muốn được góp phần nhở vào quá trình đổi mói phương pháp dạy học ở trường THCS hiện nay.
4. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Các bài học trong chương trình ngữ văn 6,7,8
- Phạm vi nghiên cứu: Môn ngữ văn 6,7,8 tại trường THCS Thanh Lân, xã Thanh Lân, huyện Cô Tô.
5. Mục đích nghiên cứu
- Góp phần thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, nâng cao chất lượng bộ môn, giúp giáo viên có phương pháp để tổ chức hoạt động khởi động phù hợp, hấp dẫn, hiệu quả và gây hứng thú cho học sinh.
- Tạo được không khí sôi nổi, hào hứng cho các em ngay từ đầu tiết học.
- Nhằm kích thích trí tò mò, niềm say mê học tập môn ngữ văn cho các em.
- Tạo sự tích cực chủ động học tập, lôi cuốn thu hút học sinh tích cực, chủ động, sáng tạo và hiệu quả tham gia vào các hoạt động tiếp theo
6. Nội dung chi tiết của sáng kiến
6.1. Các bước thực hiện giải pháp mới
6.1.1 Khởi động bằng tạo tình huống học tập
Tạo tình huống nghĩa là giúp các em tưởng tượng ra một tình huống cụ thể nào đó gần với nội dung bài học để các em trải nghiệm, tưởng tượng. Học tập là một quá trình khám phá. Quá trình ấy bắt đầu bằng sự tò mò, nhu cầu cần được hiểu biết và giải quyết mâu thuẫn giữa điều đã biết và điều muốn biết. Một khởi động bài học thành công cần khơi gợi trong học trò mong muốn được tìm hiểu, khám phá bằng những hoạt động tiếp theo trong giờ học, thậm chí là sau giờ học. Muốn như vậy, hoạt động khởi động cần tạo ra mâu thuẫn trong nhận thức cho học trò. Đây là tiền đề để thực hiện một loạt các hoạt động tìm tòi, giải quyết vấn đề. Muốn như vậy, giáo viên phải là người có ý tưởng, biết gieo vấn đề để kích thích trí tò mò của người học.
VD1: Khi dạy văn bản “Sơn Tinh Thủy Tinh” ngữ văn 6. GV trình chiếu cảnh lũ lụt, mưa bão, những thiệt hại do thiên tai gây nên. Yêu cầu HS lí giải nguyên nhân của những hiện tượng đó? (Cách lí giải đó có gì khác với cách lí giải của người cổ đại?)
VD2: Khi dạy văn bản “Thạch Sanh”ngữ văn. GV nêu câu hỏi: Thạch Sanh đã tha cho mẹ con Lí Thông về quê làm ăn sinh sống nhưng họ vẫn bị đánh chết và bị hóa thành Bọ hung, em hãy suy nghĩ vì sao Lí Thông có kết cục đó?....
VD3: Văn bản “ Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ” ngữ văn 7. GV nêu câu hỏi: Tại sao người cha lại dạy con nhắm mắt để ngửi các loài hoa và đoán tên chúng?
Sau khi HS thực hiện bài tập tình huống trên, tôi hướng dẫn HS tìm hiểu nội dung tiết học. Và mục tiêu bài học sẽ dễ dàng được HS lĩnh hội và vận dụng.
6.1.2. Khởi động thông qua việc tổ chức các trò chơi, đóng vai nhân vật văn học, thi kể chuyện, đọc thơ, hát…
Trò chơi vừa là một hoạt động giải trí vừa là một phương pháp giáo dục được nhiều nền giáo dục tiên tiến trên thế giới vận dụng.Trò chơi học tập là một hoạt động được tổ chức có tính chất vui chơi, giải trí. Thông qua trò chơi học tập học sinh có điều kiện "Học mà chơi, chơi và học". Khi tham gia vào các trò chơi học tập học sinh sẽ được tưởng tượng và suy ngẫm, thử nghiệm các tình huống, cách lập luận để đạt kết quả cao.Việc kết hợp sử dụng hình thức trò chơi trong học tập sẽ đưa lại hiệu quả cao trong dạy học. Trò chơi học tập được sử dụng sẽ có tác dụng tích cực nhằm thay đổi hình thức học tập và thông qua trò chơi học tập không khí lớp học sẽ trở nên thoải mái, dễ chịu, việc tiếp thu kiến thức của học sinh trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.Trò chơi là hình thức tổ chức hoạt động thi đua sôi nổi trong tiết học nhằm giảm bớt căng thẳng, mệt mỏi.. Rất nhiều trò chơi ngoài mục đích đó còn có thể ôn tập kiến thức cũ hoặc dẫn dắt các em vào hoạt động tìm kiếm tri thức mới một cách tự nhiên, nhẹ nhàng. Hoặc có những trò chơi giúp các em vận động tay chân khiến cho cơ thể tỉnh táo, giảm bớt những áp lực tâm lý do tiết học trước gây ra.
* Trò chơi: Nhìn tranh và đoán tên tác phẩm
- Học sinh nhìn quan sát một cách tổng quát để hình dung bức tranh
- Giáo viên trình chiếu từng bức tranh có phần ấn định thời gian của từng bức tranh
Ví dụ: Để chuẩn bị cho chủ đề: "Truyện truyền thuyết và những bài học"ngữ văn 6. GV cung cấp những hình ảnh sau (lần lượt trình chiếu từng hình ảnh) và nêu câu hỏi: Đây là những hình ảnh thể hiện các văn bản nào? Các văn bản đó có ý nghĩa gì?
HS tham gia trả lời về thể loại Truyện cổ tích, ý nghĩa truyện cổ tích
THẦY CÔ TẢI NHÉ!
Hình
BÁO CÁO SÁNG KIẾN
Đề nghị Hội đồng sáng kiến kinh nghiệm huyện xét, công nhận
I. SƠ LƯỢC LÝ LỊCH
- Trình độ chuyên môn nghiệp vụ: Đại học sư phạm Ngữ văn
- Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên, Trường THCS Thanh Lân
- Quyền hạn, nhiệm vụ được giao: Trong năm học 2022 – 2023, tôi được nhà trường phân công: Tổ phó tổ khoa học xã hội, giảng dạy bộ môn Ngữ văn 6,7,8; Chủ nhiệm lớp 8.
II. NỘI DUNG
1. Tên sáng kiến: “Một số biện pháp tạo hứng thú học môn Ngữ văn cho học sinh thông qua hoạt động khởi động”
2. Thực trạng
2.1. Thực trạng nhiệm vụ, công tác trước khi áp dụng sáng kiến
- Thực trạng phổ biến của việc dạy học Ngữ văn trong nhà trường trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Không kích thích nhu cầu khám phá, hiểu biết của học sinh, không tạo được hứng thú cho học sinh, học sinh quen thụ động, quen nghe, quen chép, ghi nhớ và tái hiện một cách máy móc, dập khuôn những gì giáo viên đã giảng. Bên cạnh đó học sinh còn tỏ ra chán học văn, thiếu cảm hứng, thiếu lửa, thiếu niềm đam mê đối với môn học.
- Khó khăn trong dạy Ngữ văn 6,7: Kiến thức rộng dẫn đến học sinh khó tiếp thu; Học sinh mới chuyển cấp nên chưa thích ứng với phương pháp học tập của cấp THCS; Thiết bị dạy học môn Ngữ văn lớp 6,7 chưa được cấp phát.
2.2. Những yếu tố khách quan, chủ quan của những sáng kiến được đề xuất trong khi thực hiện nhiệm vụ, công tác.
- Yếu tố khách quan: Do thời gian trên lớp ít, dung lượng tác phẩm lại dài. Vì vậy đôi lúc cũng có phần hạn chế về thời gian trong quá trình giảng dạy phần khởi động
- Yếu tố chủ quan: Tạo một không khí học tập sôi nổi cho lớp, giúp học sinh có một tâm lí thoải mái, hào hứng với bài học.
3. Lí do chọn sáng kiến, giải pháp
Thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI Nghị quyết số 29- NQ/TW về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế, toàn ngành giáo dục đang ra sức nỗ lực thực hiện nhằm nâng cao chất lượng của nền giáo dục nước nhà. Trong đó mỗi một giáo viên đóng một vai trò then chốt cho sự phát triển đó, là một giáo viên THCS tôi vẫn rất trăn trở để tìm giải pháp đổi mới nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển của giáo dục đất nước. Môn ngữ văn là một trong những môn học ở trường phổ thông góp phần quan trọng vào việc thực hiện nghị quyết trên.
- Thực tế ngành giáo dục đã tiến hành đổi mới qua nhiều năm nhưng trong quá trình thực hiện nhiều giáo viên còn lúng túng, ngại đổi mới, chưa tích cực áp dụng phương pháp dạy học tích cực, vẫn giữ thói quen dạy học theo kiểu truyền thụ kiến thức một chiều: giáo viên giảng bình, học sinh lắng nghe, ghi chép và học thuộc. Từ đó vô tình làm cho học sinh thiếu chủ động, ỷ lại, học theo lối học vẹt, không phát huy được vai trò tích cực, chủ động của bản thân.
- Bên cạnh đó còn có một số bộ phận học sinh học lực yếu, nhiều em còn ngại học văn, học qua loa đối phó, thiếu chú trọng, nắm kiến thức không vững, có khi là mơ hồ vì còn xem nhẹ môn học, nhiều em thiếu tự giác trong học tập nên kết quả còn thấp so với yêu cầu.
- Xuất phát từ thực trạng trên, tôi nhận thấy việc nghiên cứu và đưa ra giải pháp để xây dựng hoạt động khởi động hấp dẫn, hiệu quả đối với giờ dạy ngữ văn là rất quan trọng để học sinh thực sự yêu thích, hứng thú, tích cực, chủ động học môn ngữ văn. Đó là lí do để tô chọn giải pháp “Một số biện pháp tạo hứng thú học môn Ngữ văn cho học sinh thông qua hoạt động khởi động” với mong muốn được góp phần nhở vào quá trình đổi mói phương pháp dạy học ở trường THCS hiện nay.
4. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Các bài học trong chương trình ngữ văn 6,7,8
- Phạm vi nghiên cứu: Môn ngữ văn 6,7,8 tại trường THCS Thanh Lân, xã Thanh Lân, huyện Cô Tô.
5. Mục đích nghiên cứu
- Góp phần thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, nâng cao chất lượng bộ môn, giúp giáo viên có phương pháp để tổ chức hoạt động khởi động phù hợp, hấp dẫn, hiệu quả và gây hứng thú cho học sinh.
- Tạo được không khí sôi nổi, hào hứng cho các em ngay từ đầu tiết học.
- Nhằm kích thích trí tò mò, niềm say mê học tập môn ngữ văn cho các em.
- Tạo sự tích cực chủ động học tập, lôi cuốn thu hút học sinh tích cực, chủ động, sáng tạo và hiệu quả tham gia vào các hoạt động tiếp theo
6. Nội dung chi tiết của sáng kiến
6.1. Các bước thực hiện giải pháp mới
6.1.1 Khởi động bằng tạo tình huống học tập
Tạo tình huống nghĩa là giúp các em tưởng tượng ra một tình huống cụ thể nào đó gần với nội dung bài học để các em trải nghiệm, tưởng tượng. Học tập là một quá trình khám phá. Quá trình ấy bắt đầu bằng sự tò mò, nhu cầu cần được hiểu biết và giải quyết mâu thuẫn giữa điều đã biết và điều muốn biết. Một khởi động bài học thành công cần khơi gợi trong học trò mong muốn được tìm hiểu, khám phá bằng những hoạt động tiếp theo trong giờ học, thậm chí là sau giờ học. Muốn như vậy, hoạt động khởi động cần tạo ra mâu thuẫn trong nhận thức cho học trò. Đây là tiền đề để thực hiện một loạt các hoạt động tìm tòi, giải quyết vấn đề. Muốn như vậy, giáo viên phải là người có ý tưởng, biết gieo vấn đề để kích thích trí tò mò của người học.
VD1: Khi dạy văn bản “Sơn Tinh Thủy Tinh” ngữ văn 6. GV trình chiếu cảnh lũ lụt, mưa bão, những thiệt hại do thiên tai gây nên. Yêu cầu HS lí giải nguyên nhân của những hiện tượng đó? (Cách lí giải đó có gì khác với cách lí giải của người cổ đại?)
VD2: Khi dạy văn bản “Thạch Sanh”ngữ văn. GV nêu câu hỏi: Thạch Sanh đã tha cho mẹ con Lí Thông về quê làm ăn sinh sống nhưng họ vẫn bị đánh chết và bị hóa thành Bọ hung, em hãy suy nghĩ vì sao Lí Thông có kết cục đó?....
VD3: Văn bản “ Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ” ngữ văn 7. GV nêu câu hỏi: Tại sao người cha lại dạy con nhắm mắt để ngửi các loài hoa và đoán tên chúng?
Sau khi HS thực hiện bài tập tình huống trên, tôi hướng dẫn HS tìm hiểu nội dung tiết học. Và mục tiêu bài học sẽ dễ dàng được HS lĩnh hội và vận dụng.
6.1.2. Khởi động thông qua việc tổ chức các trò chơi, đóng vai nhân vật văn học, thi kể chuyện, đọc thơ, hát…
Trò chơi vừa là một hoạt động giải trí vừa là một phương pháp giáo dục được nhiều nền giáo dục tiên tiến trên thế giới vận dụng.Trò chơi học tập là một hoạt động được tổ chức có tính chất vui chơi, giải trí. Thông qua trò chơi học tập học sinh có điều kiện "Học mà chơi, chơi và học". Khi tham gia vào các trò chơi học tập học sinh sẽ được tưởng tượng và suy ngẫm, thử nghiệm các tình huống, cách lập luận để đạt kết quả cao.Việc kết hợp sử dụng hình thức trò chơi trong học tập sẽ đưa lại hiệu quả cao trong dạy học. Trò chơi học tập được sử dụng sẽ có tác dụng tích cực nhằm thay đổi hình thức học tập và thông qua trò chơi học tập không khí lớp học sẽ trở nên thoải mái, dễ chịu, việc tiếp thu kiến thức của học sinh trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.Trò chơi là hình thức tổ chức hoạt động thi đua sôi nổi trong tiết học nhằm giảm bớt căng thẳng, mệt mỏi.. Rất nhiều trò chơi ngoài mục đích đó còn có thể ôn tập kiến thức cũ hoặc dẫn dắt các em vào hoạt động tìm kiếm tri thức mới một cách tự nhiên, nhẹ nhàng. Hoặc có những trò chơi giúp các em vận động tay chân khiến cho cơ thể tỉnh táo, giảm bớt những áp lực tâm lý do tiết học trước gây ra.
* Trò chơi: Nhìn tranh và đoán tên tác phẩm
- Học sinh nhìn quan sát một cách tổng quát để hình dung bức tranh
- Giáo viên trình chiếu từng bức tranh có phần ấn định thời gian của từng bức tranh
Ví dụ: Để chuẩn bị cho chủ đề: "Truyện truyền thuyết và những bài học"ngữ văn 6. GV cung cấp những hình ảnh sau (lần lượt trình chiếu từng hình ảnh) và nêu câu hỏi: Đây là những hình ảnh thể hiện các văn bản nào? Các văn bản đó có ý nghĩa gì?
HS tham gia trả lời về thể loại Truyện cổ tích, ý nghĩa truyện cổ tích
Hình 1 | Hình 2 |
THẦY CÔ TẢI NHÉ!
Hình
TỆP ĐÍNH KÈM
Tệp đính kèm đã được mở. Bạn có thể tải tài nguyên dưới đây.